Sinemada Üçleme

Aşkın Mantığın Dili

Yazar: Murat Bozkurt

Yayınevi: İnsan Yayınları

ISBN: 9786255546777 · 256 sayfa

Sinemada Üçleme

"Bir" ile ilgili olan her şey "Mutlak" ile de ilgilidir ve idrakten çok itikadın alanına dâhildir. Bir'in idrak alanına girmesi, onun "ikili” ve "üçlü” yansımalarıyla söz konusu olabilir. Bir olan şeyin eşsiz durumunu idrak, kendiliğinden mümkün olmasa da ikili (zıttı veya benzeri) ve üçlü (uzantılı veya tamamlayıcı) yansımalarıyla idrak sınırlarına girer. Zaten akıl bir yönüyle , varlıkların benzer ve farklı özelliklerini karşılaştırıp kavrayan bir yetidir. Her varlığın, aklı aşan bir boyutu olduğu gibi sayıların "arka"sındaki “arkhe”yi/“asl”ı (veya metafizik “ilke”yi) kavramaya çalışmak onun “tanrısal mantığı"nı çözmeye çalışmak demektir. Bu kitabın bir amacı da sayıların (özellikle de "bir", "iki" ve “üç”ün) aşkın mantığını anlamaya yöneliktir. İnsanın duyuş, düşünüş, görüş, biliş gibi duyularını ve duyarlılıklarını harekete geçirebilen bir sanat formu olan sinema, tüm bu yönleriyle insanın aşkın (dolayısıyla da kutsal) ile bağ kurmasını sağlayabilir. Hem Doğu'da hem Batı'da, düşünme biçimlerinden sanat biçimlerine kadar sirayet etmiş “üçleme” formunun anlamı, Perennial/Tradisyonal felsefedeki “Büyük Üçlü” düşüncesinden ilhamla şöyle ifade edilebilir: Gökyüzü ile Yeryüzü arasında aracı olan fakat modern dünyanın Gökyüzü ile bağlarını koparıp Yeryüzü’ne çivilediği İnsan’ın Göksel ile bağ kurmasına imkân sağlayan sanatın, insanı tekrar aşkın alana çekmesi. Tam bu noktada sinema o aşkınlığı, hayata içkin bir şekilde duyumsatabilecek metafizik bir sanattır.